چرا ربیع الاول و ربیع الثانی مصادف با بهار طبیعت نیست؟

چرا ربیع الاول و ربیع الثانی مصادف با بهار طبیعت نیست؟

معانی ماه های قمری به شرح زیر است:

ماه ربیع الاول و ربیع الثانی بهار عربهاست: ربیع در لغت از ریشه ر ب ع به معنای بهار و خوش و خرم است. ازسالیان دراز، این ماهها را به علت خوش یمن بودن به این نامها که به معنی بهار است، نامیده‏اند.»

جمادی الاول و جمادی الثانی که مصادف با شروع خشکسالی است و از جماد (بی حرکت بودن) گرفته شده و روئیدن گیاه در آن سخت و دشوار می شود.

رجب در لغت از ریشه ر ج ب به معنای عظیم و بزرگ است و عرب به خاطر تعظیم آن در این ماه جنگ نمی کرد. همچنین گفته اند که رجب از ریشه سامی آرامی ریزبا (علی الاصول رِجبا، خورشید، تابستان) یا از سامی غربی رشپ (ایزد آتش) گرفته شده است. بر این مبنا ماه رجب در اصل به معنی ماه گرما بوده است. پذیرش این ریشه برای ماه رجب، نشان از آن است که ماه های عربی ریشه در ماه های ملتهای سامی دارد.

شعبان در لغت از ریشه ش ع ب و به معنای شعبه و فرقه است. قبایل عرب در ماه شعبان (ماه جدایی) از هم جدا می شدند و هر کدام در طلب آب به یک سمت راه می افتادند.

رمضان در لغت از ریشه ر م ض به معنای گرم و سوزان و از درون سوختن است. رمثانه در زبان عبری به معنای ماه شدت گرما است. در این ماه عربها به لحاظ آب و غذا در تنگنا قرار گرفته و چاره ای جز صرفه جویی مطلق ( یا همین روزه خودمان) نداشتند.

شوال از ریشه ش و ل و به معنای زیاد شدن و برداشته شدن است. این ماه، ماه جفت گیری شتران، زیاد شدن شیر شتران آبستن، ماه قطار کردن شتران به جهت سفر است. شمبلت به زبان سامی مندایی به معنای ماه کاسته شدن گرماست.

ذی القعده ماه نشستن و دست کشیدن  از جنگ و خونریزی است.

دی حجه ماه زیارت و طواف نمودن کعبه است که از زمان حضرت ابراهیم مرسوم بوده و برای عربها نه تنها ماه زیارت کعبه که ماه رونق گرفتن کسب و تجارت بوده است.

محرم از ریشه ح ر م به معنای حرام شده است و در این ماه قتال بر مردم حرام بوده است. لازم به ذکر است ماه محرم و صفر را به دلیل خالی شدن مکه بعد از مراسم حج یا به دلیل این که این ماه اوج سرما و زمستان بوده و هیچ محصولی در آن موقع برداشت نمی شده است، صفران یا صفر اول و صفر دوم می گفتند.

صفر به معنای خالی شدن مکه بعد از مراسم حج یا خالی بودن زمین از محصول است.  

حال یک سوال پیش می آید: چرا عربها با این همه حساسیتی که روی اسامی و معانی دارند، رابطه ای بین ربیع الاول و ربیع الثانی آنها با بهار نیست؟ و چرا این دو ماه در طول سال گردش دارند؟

علامه سید محمد حسین تهرانی در رساله نوین قسمت دوم تفسیر انما النسی زیاده للکفر نکات ارزشمندی مطرح کرده اند که پاسخی است بر این سوال

 سال قمری مثل سال شمسی (که هر چهار سال یکی از سالهایش به جای 365 روز 366 روز دارد و آن سال را سال کبیسه می گویند) هر سه سال یکبار یک ماه سیزدهم داشته که به آن نسی می گفتند. با داشتن این ماه ده روز کمبود سال قمری نسبت به سال شمسی جبران می شد و ماه های قمری همیشه با معانی خودشون تطابق داشتند و مثل الان در طول سال نمی چرخیدند.

اما در سال ده هجری در سوره توبه آیات 36 و 37 این مطلب نازل می شود که تعداد ماه های یک سال همیشه 12 ماه است و از آن تاریخ به بعد ماه سیزدهم حذف شد و در نتیجه ماه های قمری در طول سال شروع به چرخیدن کرد.

آیاتی که به آن استناد شده است این دو آیه هستند:

إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِندَ اللّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْراً فِی کِتَابِ اللّهِ یَوْمَ خَلَقَ السَّمَاوَات وَالأَرْضَ مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ ذَلِکَ الدِّینُ الْقَیِّمُ فَلاَ تَظْلِمُواْ فِیهِنَّ أَنفُسَکُمْ وَقَاتِلُواْ الْمُشْرِکِینَ کَآفَّةً کَمَا یُقَاتِلُونَکُمْ کَآفَّةً وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ مَعَ الْمُتَّقِینَ * إِنَّمَا النَّسِیءُ زِیَادَةٌ فِی الْکُفْرِ یُضَلُّ بِهِ الَّذِینَ کَفَرُواْ یُحِلِّونَهُ عَاماً وَیُحَرِّمُونَهُ عَاماً لِّیُوَاطِؤُواْ عِدَّةَ مَا حَرَّمَ اللّهُ فَیُحِلُّواْ مَا حَرَّمَ اللّهُ زُیِّنَ لَهُمْ سُوءُ أَعْمَالِهِمْ وَاللّهُ لاَ یَهْدِی الْقَوْمَ الْکَافِرِین*
تعداد ماه‏ها نزد خداوند در کتاب الهى، از آن روز که آسمانها و زمین را آفریده، دوازده ماه است؛ که چهار ماه از آن، ماه حرام است و جنگ در آن ممنوع مى‏باشد. این، آیین ثابت و پابرجاى الهى است. بنابر این، در این ماه‏ها به خود ستم نکنید و از هرگونه خونریزى بپرهیزید و به هنگام نبرد با مشرکان، دسته جمعى پیکار کنید، همان گونه که آنها دسته جمعى با شما پیکار مى‏کنند و بدانید خداوند با پرهیزگاران است. نسى‏ء (جا به جا کردن و تاخیر ماه‏هاى حرام)، افزایشى در کفر مشرکان است که با آن، کافران گمراه مى‏شوند. یک سال، آن را حلال، و سال دیگر آن را حرام مى کنند، تا به مقدار ماه‏هایى که خداوند تحریم کرده بشود (و عدد چهار ماه، به پندارشان تکمیل گردد. به این ترتیب، آنچه را خدا حرام کرده، حلال بشمرند. اعمال زشتشان در نظرشان زیبا جلوه داده شده و خداوند جمعیت کافران را هدایت نمى‏کند.

/ 0 نظر / 18 بازدید